14 พฤษภาคม 2569 ศูนย์นาโนเทคโนโลยีแห่งชาติ (นาโนเทค) สวทช. นำโดย ดร.วิยงค์ กังวานศุภมงคล รองผู้อำนวยการฯ พร้อมด้วย ดร.อรรณณพ คล้ำชื่น และทีมวิจัย ร่วมลงพื้นที่นำนวัตกรรม N-Sense เพื่อตรวจสอบและควบคุมคุณภาพทุเรียนอ่อนส่งออก ในการคัดกรองการปนเปื้อนของสาร Basic Yellow 2 (BY2) ตามมาตรฐานบังคับ เรื่อง หลักปฏิบัติในการตรวจและรับผลทุเรียนสำหรับโรงรวบรวมและโรงคัดบรรจุ (มกษ.9070-2566) โดยมีนางสาวปิยะรัฐชย์ ติยะไพรัช รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ลงพื้นที่
ชุดตรวจสาร BY2 ในทุเรียน พัฒนาขึ้นโดยกลุ่มวิจัยการวิเคราะห์ระดับนาโนขั้นสูงความปลอดภัยและสารสนเทศ นาโนเทค สวทช. เพื่อเป็นทางเลือกในการตรวจคัดกรองการปนเปื้อนของสาร BY2 ทุเรียนเบื้องต้นในขั้นตอนการควบคุมการผลิตของล้ง โดยสามารถทราบผลได้ภายใน 15–20 นาที ให้ผลทดสอบที่แม่นยำ และช่วยลดระยะเวลาในการคัดกรองก่อนส่งตรวจยืนยันทางห้องปฏิบัติการ นอกจากนี้ ชุดตรวจการปนเปื้อนสาร BY2 ยังมีการออกแบบให้ใช้งานง่าย เหมาะสำหรับการใช้งานภาคสนาม สามารถช่วยผู้ประกอบการคัดกรองผลผลิตได้อย่างรวดเร็ว ลดความเสี่ยงของการปนเปื้อนที่อาจส่งผลต่อความเชื่อมั่นของตลาดส่งออก และช่วยยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยของทุเรียนไทยตลอดห่วงโซ่อุปทาน หนึ่งในตัวอย่างของการประยุกต์ใช้นาโนเทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนภาคการเกษตรและการส่งออกของประเทศอย่างเป็นรูปธรรม
